Het Westerkwartier 

In de streek zelf: Westerkertier, is een landstreek in de provincie Groningen  Het gebied wordt begrensd door de Lauwers (tevens de grens met Friesland), Drenthe, het Reitdiep en de stad Groningen.Het Westerkwartier dankt zijn naam aan zijn ligging als westelijkste van de drie Ommelanden. Zelf bestond het uit drie, later vier onderkwartieren:

Vredewold
Langewold
Humsterland en
Middag. Middag hoorde oorspronkelijk tot Hunsingo.
Tot laat in de middeleeuwen waren de bovenstaande kwartieren onafhankelijke ommelanden en waren ze elk op zich lid van de Ommelander unie. Humsterland en Middag waren toen samengevoegd tot Middaghumsterland.

Tegenwoordig omvat het het grondgebied van de gemeenten Leek, Marum, Zuidhorn, Grootegast en een deel van Winsum: de voormalige gemeente Ezinge (inclusief Feerwerd en Garnwerd), en een deel van de gemeente Groningen: de voormalige gemeente Hoogkerk. De vier Westerkwartiergemeenten telden in 2010 60.450 inwoners (bron: CBS). Als Ezinge wordt meegerekend, komt het totaal op 62.100 inwoners. In maart 2013 werd in een provinciaal onderzoek naar de bestuurlijke toekomst de streek genoemd als een van de zes nieuw te vormen gemeenten. De grootste plaatsen in het Westerkwartier zijn Leek en Zuidhorn.

Landschappelijk is het Westerkwartier te verdelen in een noordelijk deel, een oud kwelderlandschap met wierdedorpen (Ezinge, Oldehove, Niehove) en een zuidelijk coulisselandschap, dat zich kenmerkt door houtwallen. Dit, op zandgrond en ontgonnen hoogveen gelegen, deel lijkt op de aangrenzende Friese Wouden. Hier liggen de lintdorpen (Marum en Grootegast) die de oude zandruggen volgen.

Met name het noordelijke deel is één van de oudste cultuurlandschappen van West-Europa. Tot omstreeks 1100 n. Chr. had het zeewater vrij spel tot aan Marum. Rond 800 na Chr. was het zelfs één van de dichtstbevolkte gebieden van Nederland. Het land is over een lange periode van de zee gewonnen door onder andere wierdenbewoners, monniken van het klooster Aduard, de familie Teenstra (Ruigezand) en tegenwoordig de waterschappen. De oude eilanden Middag en Humsterland zijn voorgedragen voor de Werelderfgoedlijst van de UNESCO.

Inwoners
Grootegast 12.145 86,88 Grootegast, Niekerk, Opende
Leek 19.572 63,57 Leek, Tolbert, Zevenhuizen
Marum 10.390 64,51 Marum, De Wilp
Zuidhorn 18.761 125,62 Zuidhorn, Grijpskerk, Aduard

Het Westerkwartier heeft binnen het Gronings een typisch dialect dat veel invloeden heeft vanaf de andere kant van de Fries-Groningse grens. Dit dialect wordt het Westerketiers genoemd en wordt ook gesproken in de grensstreek van het aangrenzende Friesland. In de Westerkwartierse dorpen Marum, Opende en De Wilp en Visvliet en Grootegast wordt, als enige plaatsen in Nederland buiten de provincie Friesland, door veel bewoners ook Fries gesproken

Piet Buist en Geert Zijlstra hebben ien de studio
van Folkert -Hans Tolsma het nummer 'Strunen met dij' opnommen. De bassist Ivar Blomsma, drummer Ruud Noordhof en Folkert-Hans Tolsma op saxofoon en trompet hebben metwaarkt aan de opnoame. Tiedens de manifestatie 'Aarfoed op t aarf' op 30 agustus ien Tolbert wordt t eerste exemploar van de cd uutlaangd aan Piet Miedema veurzitter van de Struuntocht. Op 12 september is de cd veur t grote publiek te koop op het start/finisch terrein van de Struuntocht.

Doe met aan de Grunneger schriefwedstried ien t Westerkwartier!
Verhoalen en gedichten kinnen opstuurd worden noar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
of noar Bibliotheek Marum, Molenstraat 34, 9363 BD Marum.
De ienzendings moeten binnen weden veur 1 oktober a.s .
Zoas gebrukelek is der n ofslutende oavend woarop de winnoars bekend moakt worden, dizze oavend is op 16 oktober ien t CC Zuudhorn
 
Mooi nijs veur Coby, heur boek "Granaatjes met een gouden slot" is opnij drukt en dizze keer uutgeven deur n echte uutgever.Vandoag ston er ien t Dagblad van het Noorden en ien de Leeuwarder Courant. 
 
klaas duursma
Op 4 juli was t festival 'Nuisje, Boompje, Beestje,' ien Nuus. Ien en rond et Coendersbos was van alles te beleven en te zien. t Was een hiele hiete dag met mooie meziek, gedichten en verhoalen. De artiesten kwammen uut e hiele wereld, der wadden Argentijnen, Denen, Engelsen, Stad Grunnegers en vanzulf ok Westerkwartierders! o.a. De dichter Klaas Duursma, hij droeg veur ien museum 't Rieuw.
 
 
foto: Rensina Dijkhuizen. 
 

Subcategorieën

Ien elke Vannijs een stukje van Tonko Ufkes over de biezunderheden van t  Westerketiers.