Westerketiers-Toal

Het Westerkwartier 

In de streek zelf: Westerkertier, is een landstreek in de provincie Groningen  Het gebied wordt begrensd door de Lauwers (tevens de grens met Friesland), Drenthe, het Reitdiep en de stad Groningen.Het Westerkwartier dankt zijn naam aan zijn ligging als westelijkste van de drie Ommelanden. Zelf bestond het uit drie, later vier onderkwartieren:

Vredewold
Langewold
Humsterland en
Middag. Middag hoorde oorspronkelijk tot Hunsingo.
Tot laat in de middeleeuwen waren de bovenstaande kwartieren onafhankelijke ommelanden en waren ze elk op zich lid van de Ommelander unie. Humsterland en Middag waren toen samengevoegd tot Middaghumsterland.

Tegenwoordig omvat het het grondgebied van de gemeenten Leek, Marum, Zuidhorn, Grootegast en een deel van Winsum: de voormalige gemeente Ezinge (inclusief Feerwerd en Garnwerd), en een deel van de gemeente Groningen: de voormalige gemeente Hoogkerk. De vier Westerkwartiergemeenten telden in 2010 60.450 inwoners (bron: CBS). Als Ezinge wordt meegerekend, komt het totaal op 62.100 inwoners. In maart 2013 werd in een provinciaal onderzoek naar de bestuurlijke toekomst de streek genoemd als een van de zes nieuw te vormen gemeenten. De grootste plaatsen in het Westerkwartier zijn Leek en Zuidhorn.

Landschappelijk is het Westerkwartier te verdelen in een noordelijk deel, een oud kwelderlandschap met wierdedorpen (Ezinge, Oldehove, Niehove) en een zuidelijk coulisselandschap, dat zich kenmerkt door houtwallen. Dit, op zandgrond en ontgonnen hoogveen gelegen, deel lijkt op de aangrenzende Friese Wouden. Hier liggen de lintdorpen (Marum en Grootegast) die de oude zandruggen volgen.

Met name het noordelijke deel is één van de oudste cultuurlandschappen van West-Europa. Tot omstreeks 1100 n. Chr. had het zeewater vrij spel tot aan Marum. Rond 800 na Chr. was het zelfs één van de dichtstbevolkte gebieden van Nederland. Het land is over een lange periode van de zee gewonnen door onder andere wierdenbewoners, monniken van het klooster Aduard, de familie Teenstra (Ruigezand) en tegenwoordig de waterschappen. De oude eilanden Middag en Humsterland zijn voorgedragen voor de Werelderfgoedlijst van de UNESCO.

Inwoners
Grootegast 12.145 86,88 Grootegast, Niekerk, Opende
Leek 19.572 63,57 Leek, Tolbert, Zevenhuizen
Marum 10.390 64,51 Marum, De Wilp
Zuidhorn 18.761 125,62 Zuidhorn, Grijpskerk, Aduard

Het Westerkwartier heeft binnen het Gronings een typisch dialect dat veel invloeden heeft vanaf de andere kant van de Fries-Groningse grens. Dit dialect wordt het Westerketiers genoemd en wordt ook gesproken in de grensstreek van het aangrenzende Friesland. In de Westerkwartierse dorpen Marum, Opende en De Wilp en Visvliet en Grootegast wordt, als enige plaatsen in Nederland buiten de provincie Friesland, door veel bewoners ook Fries gesproken

Afdrukken

Dag Grunneger Toal

Op 21 meert is weer de Dag van de Grunneger toal, met optredens van dichters, schrievers, vertellers en veul meziek. Tussendeur ken je ien t Cascade gebaauw metdoen aan workshops of rommeln ien oardege boeken en tiedschriften. Vertellers uut de previnzie, oa. Piet de Vries en Geert Zijlstra, presenteren verhoalen ien n olde gele Gado-bus, die op t parkeerdek stijt.

Kiek veur veul meer op : http://www.huisvandegroningercultuur.nl/activiteiten/dag-van-de-grunneger-toal/programma-2015
Afdrukken

Meertmoand streektoalmoand

Metdoen aan de Westerkwartierster ronde van de Grunneger Schriefwedstried? Schrief een mooi verhoal en of gedicht!
Dizze keer i-der meer tied: de ienzendings hoeven pas uuterlek noa de zummervekaansie stuurd te worden noar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. . De feesteleke ‘Westerketierder oavond’ wordt holden op vrijdag 16 oktober om 20.00 uur ien Cultureel Centrum Zuidhorn.Ienzendings magen ten hoogste 1000 woorden bevatten. Per persoon maximoal twee verhoalen of vier gedichten. Der kin metdoan worden ien verschillende leeftiedscategorieën: tot en met 12 joar, 13 tot en met 17 joar, en 18 jaar en older. Vermeld je  e-mail én ien e bijloage joe noam, adres, postcode en woonplak, telefoonnummer en leeftied. Ben je niet hielemoal zeker van de spelling, kiek dan op www.mijneigenbibliotheek.nl/Spellingwijzer. Veur aandere vroagen bel Giny Everts van Bibliotheek Marum, telefoon 0594 641412.
 
 
Afdrukken

'Kom op verhoal' zoekt school

Op Wereldverteldag, vrijdag 20 maart aanstaande, trekken de verhalenvertellers van Vertellerscollectief 'Kom op Verhoal' weer langs de basisscholen van het Westerkwartier om grappige, spannende en wonderlijke verhalen te vertellen aan de kinderen en hun leerkrachten. Dit jaar is wereldwijd het thema ‘Wensen’, dus dat belooft veel goeds.Wreef Aladin niet over een Wonderlamp en mocht hij zijn wensen in vervulling laten gaan. De Gelaarsde Kat liet zich ook flink gelden en het Jongetje dat graag Rookworst lustte, had ineens een supervette Hema-worst onder zijn neus hangen. Maar misschien zijn de wensen ook wel heel praktisch zoals ‘Geen Aardbevingen meer’ of een blinkende nieuwe fiets. Kijk op de speciale website  http://www.wereldverteldag.nl voor meer informatie over deze bijzondere dag.Verras de leerlingen van uw school met een bezoekje van twee vertellers, die aan meerdere groepen gaan vertellen. Zowel voor de kleuters als voor de bovenbouw zijn er geschikte verhalen voor handen. Om de kosten hoeft u het niet te laten, deze bedragen slechts € 30,-  per school voor twee vertellers die twee uur op uw school aanwezig zijn.We kunnen slechts een tiental scholen bedienen deze dag, dus wees er snel bij. Meld uw school aan via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. . De vertellers nemen dan contact op en vragen naar uw ‘wensen’.
 
 
Afdrukken

Het Westerkwartiers

Het Westerkwartiers (Westerkertiers) is het Groningse dialect dat het meest lijkt op het Fries en gesproken wordt in het Westerkwartier.

Evenals het Fries bezit het Westerkwartiers geen werkwoorden met wederkerende voornaamwoorden, zoals "zich wassen". Deze worden in het Westerkwartiers genoemd "hom wassen", terwijl in de rest van Groningen "zuch wassen" of "zok wassen" gebruikt wordt. Ook het woord voor "in" is in dit gebied "ien", in uitspraak gelijk aan het Friese "yn". Het Westerkwartier is namelijk het overgangsgebied van het Gronings naar het Fries. Door sprekers van het Hoogelandsters wordt het Westerkwartiers ook wel Overdaips genoemd. Dit komt doordat het Westerkwartier over (aan de andere kant van) het Reitdiep ligt. Andersom duiden sprekers van het Westerkwartiers ook sprekers van het Hogelandsters daarom ook wel zelf als Overdaipsen aan.

Op sommige taalkaarten wordt het Westerkwartierse taalgebied aangeduid als Kollumerlands en vaak wordt ook gezien als een apart dialect. De reden dat dit dialect anders benoemd wordt, is het feit dat het ook buiten het Westerkwartier/Groningen wordt gesproken, namelijk in de gemeente Kollumerland en Nieuwkruisland. Ook wordt het wel eens verward met het Kollumerpompsters, dat ook in de gemeente gesproken wordt (Kollumerpomp), maar een apart dialect vormt.

bron:Wikipedia

 

Afdrukken

Wat is het Westerkwartier

Westerkwartier 
 
Locatie van het Westerkwartier in Groningen Het Westerkwartier (Gronings: Westerkertaaier; in de streek zelf: Westerkertier) is een landstreek in de provincie Groningen. Het gebied wordt begrensd door de Lauwers (tevens de grens met Friesland), Drenthe, het Reitdiep en de stad Groningen.
Het Westerkwartier dankt zijn naam aan zijn ligging als westelijkste van de drie Ommelanden. Zelf bestond het uit drie, later vier onderkwartieren:
Vredewold
Langewold
Humsterland en
Middag. Middag hoorde oorspronkelijk tot Hunsingo.
Tot laat in de middeleeuwen waren de bovenstaande kwartieren onafhankelijke ommelanden en waren ze elk op zich lid van de Ommelander unie. Humsterland en Middag waren toen samengevoegd tot Middaghumsterland.
Tegenwoordig omvat het, het grondgebied van de gemeenten Leek, Marum, Zuidhorn, Grootegast en een deel van Winsum: de voormalige gemeente Ezinge (inclusief Feerwerd en Garnwerd), en een deel van de gemeente Groningen: de voormalige gemeente Hoogkerk. De vier Westerkwartiergemeenten telden in 2010 60.450 inwoners (bron: CBS). Als Ezinge wordt meegerekend, komt het totaal op 62.100 inwoners. In maart 2013 werd in een provinciaal onderzoek naar de bestuurlijke toekomst de streek genoemd als een van de zes nieuw te vormen gemeenten. Opvallend is dat in het voorstel niet het gehele Westerkwartier in de voorgestelde gemeente opgaat. Het idee is dat de omgeving van Ezinge en Oldehove onderdeel gaan uitmaken van de nieuwe gemeente Hogeland.
De grootste plaatsen in het Westerkwartier zijn Leek en Zuidhorn.
 
Landschappelijk is het Westerkwartier te verdelen in een noordelijk deel, een oud kwelderlandschap met wierdedorpen (Ezinge, Oldehove, Niehove) en een zuidelijk coulisselandschap, dat zich kenmerkt door houtwallen. Dit, op zandgrond en ontgonnen hoogveen gelegen, deel lijkt op de aangrenzende Friese Wouden. Hier liggen de lintdorpen (Marum en Grootegast) die de oude zandruggen volgen.
Met name het noordelijke deel is één van de oudste cultuurlandschappen van West-Europa. Tot omstreeks 1100 n. Chr. had het zeewater vrij spel tot aan Marum. Rond 800 na Chr. was het zelfs één van de dichtstbevolkte gebieden van Nederland. Het land is over een lange periode van de zee gewonnen door onder andere wierdenbewoners, monniken van het klooster Aduard, de familie Teenstra (Ruigezand) en tegenwoordig de waterschappen. De oude eilanden Middag en Humsterland zijn voorgedragen voor de Werelderfgoedlijst van de UNESCO.
Gemeente Inwoners
CBS Landoppervlakte
(km2) Grootste plaatsen 
Grootegast 12.145 86,88 Grootegast, Niekerk, Opende 
Leek 19.572 63,57 Leek, Tolbert, Zevenhuizen 
Marum 10.390 64,51 Marum, De Wilp 
Zuidhorn 18.761 125,62 Zuidhorn, Grijpskerk, Aduard 
Het Westerkwartier heeft binnen het Gronings een typisch dialect dat veel invloeden heeft vanaf de andere kant van de Fries-Groningse grens. Dit dialect wordt het Westerketiers genoemd en wordt ook gesproken in de grensstreek van het aangrenzende Friesland. In de Westerkwartierse dorpen Marum, Opende en De Wilp en Visvliet en Grootegast wordt, als enige plaatsen in Nederland buiten de provincie Friesland, door veel bewoners ook Fries gesproken.
 
Bron: Wikipedia
 

Westerketier ien beeld

T shirt bestellen